Chiếu đèn vàng da hoạt động thế nào? Vì sao đèn 2 mặt tốt hơn
Cô Phượng tổng hợp · Cập nhật 12/11/2026 · Đọc khoảng 4 phút
Tóm ý: Ánh sáng xanh biến chất gây vàng da thành dạng bé thải được qua nước tiểu và phân. Đèn càng đúng màu, đủ mạnh và chiếu được nhiều da của bé thì càng hiệu quả. Đèn 2 mặt chiếu cả lưng lẫn bụng nên bé không phải trở mình liên tục.
Chiếu đèn là gì?
Chiếu đèn (còn gọi là quang trị liệu) là cách điều trị vàng da sơ sinh phổ biến nhất hiện nay. Bộ Y tế Việt Nam và các hội nhi khoa trên thế giới đều khuyến cáo đây là cách điều trị đầu tiên khi bilirubin của bé vượt ngưỡng. Chiếu đèn không đau, không tiêm chích, an toàn nếu được theo dõi đúng cách.
Ánh sáng xanh làm gì cho bé?
Bilirubin là chất màu vàng đọng dưới da bé. Khi gặp ánh sáng xanh có bước sóng khoảng 430–490 nm, bilirubin dưới da được đổi sang dạng tan trong nước. Nhờ vậy bé thải được chất này qua nước tiểu và phân, không cần chờ lá gan còn non của bé xử lý.
Đó là lý do khi chiếu đèn, ba mẹ cần cho bé bú nhiều: bé bú đủ thì đi tiểu, đi tiêu đều, bilirubin được thải ra nhanh hơn.
Điều gì làm chiếu đèn hiệu quả?
- Đúng màu ánh sáng: ánh sáng xanh trong khoảng bước sóng kể trên. Ánh nắng mặt trời không thay được đèn.
- Đủ mạnh: Viện Hàn lâm Nhi khoa Hoa Kỳ (AAP) khuyến cáo khi cần chiếu tích cực, cường độ đèn nên từ 30 µW/cm²/nm trở lên.
- Chiếu được nhiều da: vì vậy bé chỉ mặc tã nhỏ, cởi hết quần áo, không quấn khăn.
- Đúng khoảng cách: bệnh viện hướng dẫn đặt đèn cách bé khoảng 30–40 cm.
- Chiếu đủ thời gian: chiếu liên tục, chỉ tạm ngưng ngắn để cho bú, thay tã.
Vì sao đèn 2 mặt giúp bé nằm 1 tư thế?
Đèn 1 mặt chỉ chiếu từ một phía. Phần da ở mặt kia của bé gần như không được chiếu, nên bé phải được trở mình đều đặn (bệnh viện hướng dẫn khoảng 3 giờ một lần) để da hai bên đều nhận ánh sáng.
Đèn 2 mặt có đèn ở trên chiếu xuống và đèn ở dưới chiếu lên qua đáy nôi trong suốt. Lưng và bụng bé cùng được chiếu một lúc, nên bé chỉ cần nằm 1 tư thế, ba mẹ đỡ phải trở bé, bé cũng ngủ yên hơn.
Đèn 2 mặt ADPT-17B của Ánh Dương Medical mà cô Phượng cho thuê dùng ánh sáng xanh 450–470 nm, cường độ mặt trên 40 µW/cm²/nm, mặt dưới 20 µW/cm²/nm (theo thông số của hãng). Đèn trên cách đáy nôi 40 cm. Xem bảng thông số đầy đủ.
Chiếu đèn có tác dụng phụ không?
Đa số bé chịu đèn rất tốt. Một số bé có thể gặp:
- Mất nước nhiều hơn bình thường, đi tiêu lỏng nhẹ.
- Da hơi đỏ hoặc sạm tạm thời.
- Ít gặp hơn: sốt hoặc bị lạnh, kích ứng da.
- Hại mắt nếu không che mắt đúng cách.
Vì vậy khi chiếu đèn ba mẹ cần luôn che mắt bé, cho bú thường xuyên và theo dõi nhiệt độ. Xem cách làm cụ thể ở bài Chiếu đèn vàng da tại nhà đúng cách.
Khi nào ngưng chiếu?
Bác sĩ quyết định ngưng chiếu khi xét nghiệm cho thấy bilirubin đã giảm xuống dưới ngưỡng an toàn. Ba mẹ không tự ngưng chỉ vì thấy da bé bớt vàng. Sau khi ngưng, bé vẫn cần được theo dõi để phát hiện vàng da tăng lại.
Cần thuê đèn 2 mặt tại nhà? Cô Phượng giao đèn tận nhà ở Vũng Tàu, Bà Rịa và lân cận, lắp sẵn và chỉ ba mẹ cách dùng.
Bài viết chỉ để tham khảo, không thay thế việc khám và chỉ định của bác sĩ.
- Bệnh viện Sản Nhi Vĩnh Phúc – Chiếu đèn điều trị vàng da sơ sinh
- Bệnh viện Hùng Vương – Hướng dẫn theo dõi trẻ vàng da chiếu đèn hiệu quả
- American Academy of Pediatrics (2022) – Hướng dẫn xử trí tăng bilirubin ở trẻ sơ sinh từ 35 tuần tuổi thai
- Ánh Dương Medical – Thông số đèn chiếu vàng da di động 2 mặt ADPT-17B